Co na pleśniawki u niemowlaka? Domowe sposoby i leczenie

Pleśniawki u niemowlaka wyglądają jak białe, trudne do usunięcia plamy. W odróżnieniu od resztek mleka po ich starciu śluzówka może być zaczerwieniona, bolesna, a czasem lekko krwawić. Do czasu konsultacji z pediatrą zadbaj o higienę smoczków, butelek i zabawek, ale nie zdrapuj nalotu ani nie podawaj leków przeciwgrzybiczych bez zaleceń lekarza.

Czy to pleśniawka, czy resztki mleka?

Pleśniawki są infekcją grzybiczą jamy ustnej wywołaną nadmiernym rozwojem drożdżaków Candida albicans. U niemowlęcia mogą pojawić się na języku, podniebieniu, dziąsłach oraz po wewnętrznej stronie policzków.

Biały nalot po karmieniu nie zawsze oznacza chorobę. Najważniejsze jest to, czy można go łatwo usunąć i jak wygląda śluzówka pod spodem.

Nie próbuj usuwać podejrzanych zmian na siłę. Pocieranie może uszkodzić delikatną błonę śluzową i nasilić ból. Dziecko z pleśniawkami bywa rozdrażnione, może krócej ssać pierś lub butelkę, a czasem odmawiać jedzenia.

Co zrobić w domu przed wizytą u lekarza?

Domowe działania nie zastępują leczenia przeciwgrzybiczego, jeśli zmian jest dużo lub utrudniają karmienie. Pomagają jednak ograniczyć ponowne kontaktowanie się dziecka z drobnoustrojami. Postępuj w następującej kolejności:

1. Wymień smoczki uspokajające oraz smoczki do butelek. Jeśli producent dopuszcza ich wyparzanie, można je wyparzyć zgodnie z instrukcją, ale przy utrzymujących się zmianach bezpieczniej użyć nowych.
2. Wyparz butelki, nakładki i inne akcesoria do karmienia. Elementy, których nie można wyparzyć, dokładnie umyj i wysusz.
3. Umyj oraz wyparz zabawki, które dziecko wkłada do buzi. Rzeczy niewytrzymujące wysokiej temperatury wypierz zgodnie z zaleceniami producenta.
4. Nie oblizuj smoczka i nie podawaj dziecku przedmiotów, które miały kontakt z ustami innej osoby.
5. Zapytaj pediatrę lub farmaceutę, czy w danym przypadku można zastosować probiotyk. Może być wsparciem, zwłaszcza po antybiotykoterapii, ale nie zastępuje leku przeciwgrzybiczego.

Nie stosuj u niemowlęcia sody, soli, olejków, preparatów ziołowych ani przypadkowych żeli bez wcześniejszej konsultacji. Substancja bezpieczna dla dorosłego nie musi być właściwa dla małego dziecka.

Jak wygląda leczenie pleśniawek?

O potrzebie leczenia i rodzaju preparatu decyduje pediatra. Przy niewielkich zmianach lekarz może zalecić obserwację, natomiast rozległe, bolesne lub utrzymujące się pleśniawki zwykle wymagają leku przeciwgrzybiczego.

Jednym z najczęściej stosowanych preparatów jest nystatyna. Działa miejscowo i jest dostępna na receptę. U niemowląt może mieć postać zawiesiny nanoszonej na zmienione miejsca, często po karmieniu. Dokładny sposób podawania, ilość i częstotliwość ustala lekarz. Nie należy samodzielnie kopiować dawkowania z ulotki lub porad dotyczących innego dziecka.

W trudniejszych przypadkach pediatra może rozważyć inny lek, na przykład flukonazol. Jest to decyzja medyczna zależna od wieku dziecka, rozległości zmian i odpowiedzi na wcześniejsze leczenie.

Jeśli dziecko jest karmione piersią, infekcja może dotyczyć także brodawek i sutków mamy. Gdy pojawia się pieczenie, ból, zaczerwienienie lub nawracające zmiany u niemowlęcia, lekarz może zalecić jednoczesne postępowanie u matki. Pomaga to ograniczyć wzajemne przenoszenie drożdżaków.

Jak zmniejszyć ryzyko nawrotu?

Poza higieną akcesoriów znaczenie mają codzienne, delikatne czynności pielęgnacyjne:

• Po karmieniu przetrzyj dziąsła, język i wnętrze policzków jałowym gazikiem zwilżonym letnią, przegotowaną wodą, jeśli dziecko dobrze to toleruje.
• Myj ręce przed przygotowaniem pokarmu, karmieniem i podaniem smoczka.
• Przy karmieniu butelką dokładnie myj oraz susz wszystkie elementy po każdym użyciu.
• Przy karmieniu piersią obserwuj brodawki i zgłoś lekarzowi ból lub pieczenie podczas karmienia.
• Po antybiotykoterapii zapytaj specjalistę o ewentualne stosowanie probiotyku.

Kiedy trzeba skontaktować się z lekarzem?

Konsultacja z pediatrą jest potrzebna już wtedy, gdy nie masz pewności, czy biały nalot to mleko, czy pleśniawki. Z lekarzem skontaktuj się pilnie, jeśli wystąpi którykolwiek z poniższych sygnałów:

• dziecko odmawia piersi, butelki lub przyjmowania płynów,
• pojawia się gorączka, wyraźne osłabienie albo trudności z przełykaniem,
• zmiany szybko się powiększają lub pojawiają się także poza jamą ustną,
• nie ma poprawy po 10–14 dniach leczenia albo pleśniawki regularnie wracają.

Najbezpieczniejszy plan na najbliższą godzinę to delikatnie obejrzeć jamę ustną, nie zdrapywać nalotu, umyć i wyparzyć akcesoria używane przez dziecko oraz umówić konsultację z pediatrą.

Artykuł nie stanowi porady medycznej i ma charakter wyłącznie informacyjny. W przypadku niemowlęcia z niepokojącymi objawami skontaktuj się z pediatrą.