20. tydzień ciąży – który to miesiąc?

20. tydzień ciąży to 5. miesiąc, II trymestr i umowny półmetek ciąży. W praktyce medycznej wiek ciąży określa się jednak przede wszystkim w tygodniach, ponieważ miesiące mogą mieć różną długość i dają mniej precyzyjny obraz rozwoju dziecka.

20. tydzień ciąży – najważniejsze informacje

Przeliczanie tygodni na miesiące jest orientacyjne. Przy miesiącach księżycowych, trwających cztery tygodnie, 20. tydzień może być określany jako koniec piątego miesiąca. Przy miesiącach kalendarzowych niektóre kalendarze wskazują jego początek lub środek. Nie oznacza to różnicy w przebiegu ciąży, lecz wynika z przyjętej metody liczenia.

Wiek ciążowy liczy się od pierwszego dnia ostatniej miesiączki. Z tego powodu 20. tydzień ciąży odpowiada mniej więcej 18 tygodniom od zapłodnienia. Określenie „półmetek” jest umowne, ponieważ ciąża trwa około 40 tygodni, a termin porodu może przypadać wcześniej lub później.

Parametry dziecka w 20. tygodniu

Poniższe wartości mają charakter orientacyjny. Rozwój dziecka ocenia się na podstawie pomiarów wykonanych podczas USG, a nie przez porównywanie go ze sztywną normą z poradnika:

W tym okresie dziecko intensywnie porusza rękami i nogami, obraca się oraz może ssać kciuk. Narządy są już ukształtowane, ale nadal dojrzewają i doskonalą swoje funkcje. Skórę pokrywa maź płodowa, która pomaga chronić ją przed działaniem płynu owodniowego.

USG połówkowe w 20. tygodniu ciąży

Między 18. a 22. tygodniem ciąży wykonuje się szczegółowe USG drugiego trymestru, nazywane USG połówkowym. 20. tydzień jest jednym z typowych terminów tego badania. Lekarz ocenia anatomię i wzrastanie dziecka, w tym między innymi:

• głowę i struktury mózgu
• kręgosłup i klatkę piersiową
• serce
• jamę brzuszną, żołądek, nerki i pęcherz moczowy
• kończyny oraz podstawowe pomiary biometryczne

Podczas badania sprawdza się również między innymi położenie łożyska i ilość płynu owodniowego. Jeśli ułożenie dziecka na to pozwala, można określić jego płeć, ale nie jest to główny cel badania.

USG połówkowe jest ważnym badaniem przesiewowym, ale nie daje gwarancji wykrycia wszystkich wad rozwojowych. Wynik należy interpretować razem z lekarzem prowadzącym.

Jak możesz się czuć w 20. tygodniu?

Brzuch u wielu kobiet jest już wyraźnie widoczny, a macica sięga mniej więcej wysokości pępka. Zmienia się środek ciężkości ciała, dlatego mogą pojawić się napięcie mięśni pleców, większa męczliwość i trudności ze znalezieniem wygodnej pozycji do snu. Wielkość brzucha i tempo przyrostu masy ciała zależą między innymi od budowy ciała, BMI sprzed ciąży, liczby wcześniejszych ciąż i tego, czy ciąża jest pojedyncza, czy mnoga.

Do częstych dolegliwości na tym etapie należą:

• zgaga, wzdęcia lub zaparcia
• bóle pleców i okolicy miednicy
• skurcze mięśni nóg
• częstsze oddawanie moczu
• niewielkie obrzęki dłoni i stóp
• swędzenie i napięcie skóry brzucha
• przebarwienia na twarzy, określane jako ostuda ciążowa

Mogą pojawić się także nieregularne, krótkie napięcia macicy, czyli skurcze Braxtona-Hicksa. Zwykle nie nasilają się stopniowo i nie mają rytmu. Każdy silny, regularny lub narastający ból wymaga jednak konsultacji.

Pierwsze ruchy dziecka są najczęściej odczuwane między 16. a 24. tygodniem. Na początku przypominają bulgotanie, trzepotanie albo delikatne przesuwanie. Brak wyraźnych ruchów dokładnie w 20. tygodniu nie musi oznaczać problemu, zwłaszcza w pierwszej ciąży. Wpływ na ich odczuwanie ma między innymi położenie łożyska i ułożenie dziecka. Jeżeli do 24. tygodnia nie poczujesz żadnych ruchów, poinformuj o tym lekarza lub położną. Gdy ruchy były już rozpoznawalne, a potem wyraźnie osłabły albo zniknęły, skontaktuj się z personelem medycznym od razu.

Kiedy skontaktować się z lekarzem?

Nie każdy niepokojący objaw oznacza powikłanie, ale poniższe sytuacje wymagają szybkiego kontaktu z lekarzem, położną lub odpowiednią placówką medyczną:

• krwawienie z dróg rodnych
• wodnisty wyciek z pochwy mogący oznaczać odpływanie płynu owodniowego
• regularne, nasilające się skurcze lub twardnienie macicy
• silny albo utrzymujący się ból brzucha
• gorączka, omdlenie lub bardzo nasilone zawroty głowy
• silny ból głowy, mroczki, błyski albo niewyraźne widzenie
• nagły obrzęk twarzy, dłoni lub stóp
• ból pod żebrami połączony ze złym samopoczuciem
• wyraźna zmiana ruchów dziecka, jeśli wcześniej miały już stały wzorzec

Po 20. tygodniu ciąży szczególną uwagę zwraca się także na ciśnienie tętnicze. Wynik 140/90 mm Hg lub wyższy wymaga oceny medycznej, choć pojedynczy pomiar nie wystarcza do samodzielnego rozpoznania nadciśnienia lub stanu przedrzucawkowego.

20. tydzień ciąży to zatem 5. miesiąc i II trymestr, a zarazem umowny półmetek. To czas intensywnego rozwoju dziecka oraz wykonania USG połówkowego. Różnice w wielkości brzucha, masie ciała i odczuwaniu ruchów są częste, dlatego najważniejsze pozostają regularne wizyty i ocena ciąży przez lekarza.

Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W razie niepokojących objawów skontaktuj się z lekarzem lub położną.